Chieti verrast je met een cultureel duo dat dicht bij elkaar ligt: het 19e-eeuwse Theater Marrucino in het hart van de stad en het Romeinse amfitheater La Civitella boven op de acropolis. Twee plekken, twee sferen: rood fluweel en Murano-licht in het theater; open lucht, travertijn en vergezichten bij het amfitheater. Ideaal voor een halve dag vol kunst, geschiedenis en mooie foto’s.
Waarom Theater Marrucino en La Civitella bezoeken
Omdat je hier in korte tijd de lagen van Chieti voelt. In het theater stap je een elegante negentiende-eeuwse wereld binnen, met loges, plafondschilderingen en een grote kroonluchter. Bij La Civitella sta je midden in een Romeins amfitheater en kijk je over de valleien richting de Apennijnen. Het contrast is heerlijk: eerst fluweel en goud, daarna zon, steen en lucht.
Waar liggen ze en hoe voelt de plek
Theater Marrucino vind je aan Via Cesare de Lollis 10, op een paar stappen van Corso Marrucino. De omgeving is compact, met cafés en kleine winkels. La Civitella ligt hogerop, op een groene heuvel met paden en terrassen. Het is de acropolis van het oude Teate Marrucinorum: stil, wijds en vol archeologische details. Tussen beide plekken wandel je in ongeveer 10–15 minuten door het historische centrum.
Een beetje geschiedenis
Theater Marrucino in het kort
Het huidige theater verrees tussen 1813 en 1817 op de plek van de voormalige, ontwijde kerk van Sant’Ignazio. De officiële opening volgde in januari 1818, met onder meer Rossini’s “La Cenerentola”. Oorspronkelijk heette het Real Teatro San Ferdinando, een verwijzing naar koning Ferdinando I. Na de eenwording van Italië kreeg het in 1861 de naam Teatro Marrucino, ter ere van de Marrucini, het antieke Italische volk dat hier ooit woonde. Sinds 2003 is het erkend als Teatro di Tradizione, een titel voor podia met een stabiele artistieke traditie.
La Civitella en het Romeinse amfitheater
De heuvel La Civitella was de acropolis van het Romeinse Teate Marrucinorum. In de eerste helft van de 1e eeuw n.Chr. werd hier een amfitheater aangelegd met een arena van circa 60 x 40 m. Het raakte later bedekt en werd in de 20e eeuw herontdekt en onderzocht. Vandaag vormt het, samen met het Museo Archeologico Nazionale La Civitella, een archeologisch park waar je letterlijk door de lagen van de stad loopt.
Architectuur en highlights
Wat je ziet in Theater Marrucino
De zaal heeft de klassieke paardenschoenvorm met rijen loges en een beschilderd plafond. Rond de centrale kroonluchter zie je portretten van grote namen uit theater en muziek. Het schildergordijn uit de 19e eeuw verbeeldt een scène uit het leven van de Romeinse staatsman Asinio Pollione, geboren in het antieke Teate. Het geheel is verfijnd en intiem: perfect voor opera, prosa en kamermuziek.
Wat je ziet bij La Civitella
Het amfitheater is deels in de helling uitgegraven en deels gereconstrueerd, zodat je goed ziet hoe de Romeinen niveauverschillen gebruikten. De ovale arena, het podium-muurwerk en de treden van de cavea laten weinig verbeelding nodig: je staat waar ooit gladiatorenspelen en jachtshows plaatsvonden. Het museum naast de arena toont vondsten uit Chieti en omgeving en schetst de context van tempels, woonlagen en wegen op de heuvel.
Ervaringen: zo maak je er een mooie dag van
Begin in de ochtend in Theater Marrucino met een rondleiding of een snelle blik in het foyer als er repetities zijn. Let op licht, lijnen en details voor foto’s: de curve van de loges, het goud op de balustrades, het patroon van de plafondschilderingen. Strijk daarna neer voor koffie op Corso Marrucino en wandel omhoog naar La Civitella. In de middag heb je vaak helder zicht over de valleien. Sluit af met het museum voor context, of, in de zomermaanden, met een openluchtvoorstelling in het amfitheater.
Praktische informatie
Tickets en openingstijden
Theater Marrucino heeft een programmering die meestal van herfst tot voorjaar piekt, met opera, prosa en concerten. Kaarten koop je online of aan de kassa; opening en rondleidingen variëren per dag. La Civitella en het Museo Archeologico hanteren seizoensgebonden tijden; check ter plekke of op de officiële kanalen. Voorstellingen in het amfitheater vinden vaak in de zomer plaats.
Bereikbaarheid
Chieti ligt in de Abruzzen, iets landinwaarts van Pescara. Het historische centrum ligt op een heuvel; vanuit Chieti Scalo (treinstation) rijden stadsbussen omhoog naar het centrum. Met de auto parkeer je het handigst aan de rand en wandel je verder. Theater Marrucino staat centraal; La Civitella bereik je te voet via trappen en hellingen.
Toegankelijkheid
In en rond Theater Marrucino zijn de laatste jaren aanpassingen gedaan om de toegankelijkheid te verbeteren, zoals liften en platformen bij foyer en loges. Het terrein van La Civitella heeft hellingen en trappen; een bezoek met kinderwagen of rolstoel vraagt soms om een alternatieve route via het museum.
Eten, drinken en sfeer
Voor of na de voorstelling stap je een bar binnen voor een espresso of aperitivo op Corso Marrucino. Zin in iets lokaals? Probeer arrosticini van de grill, een bord chitarra alla teramana of simplement een glas Montepulciano d’Abruzzo. Rond Piazza G.B. Vico en in de steegjes richting de acropolis vind je kleine trattoria’s met dagmenu.
Fototips
Binnen in het theater werkt een lichtsterke lens goed; richt omhoog voor het ritme van loges en plafond. Buiten bij La Civitella kun je spelen met lijnen: de ellips van de arena, de treden, de horizon. Ochtendlicht is vaak fris; tegen gouden uur krijgen de stenen warme tinten en zie je de bergen donker aftekenen.
Weetjes en context
De naam Marrucino verwijst naar de Marrucini, een Italisch volk dat hier vóór de Romeinen woonde. Hun hoofdstad was Teate, het huidige Chieti. Het theater koestert bovendien tradities: Rossini’s “La Cenerentola” keert regelmatig terug op het affiche, als knipoog naar het openingsseizoen in 1818. In La Civitella zie je hoe de stad zich over millennia heeft ontworpen op hoogte, met zicht en controle over de valleien.
Beste tijd om te gaan
Voorjaar en nazomer bieden zacht licht en aangename temperaturen voor zowel zaal als openlucht. In de zomermaanden is het levendig dankzij evenementen; plan dan je wandeling naar La Civitella in de ochtend of rond zonsondergang.
Handige checklist
Comfortabele schoenen voor hellingen en trappen. Kaarten vooraf bij populaire voorstellingen. Water en zonnebrand voor het amfitheater. Respect: het zijn plekken van cultuur en, bij La Civitella, ook archeologie.
Kort samengevat
Theater Marrucino en het amfitheater La Civitella vormen het culturele hart van Chieti: het ene intiem en fluwelig, het andere open en aards. Samen vertellen ze het verhaal van een stad die van Romeinse arena tot negentiende-eeuws podium altijd een plek heeft gehad voor kunst, publiek en voorstellingen.