Het San Marcoplein is het hart van Venetië. Je staat tussen de gouden koepels van de basiliek, de slanke Campanile, het Dogepaleis en de lange arcades met historische cafés. Dit is meer dan een plein: het is een openlucht-salon waar eeuwen geschiedenis en alledaags Venetiaans leven samenkomen.
San Marcoplein: waar je staat
Het plein ligt in het sestiere San Marco, aan de rand van de lagune. Het is het enige plein in de stad dat officieel “piazza” heet; alle andere heten campi. Het San Marcoplein is trapeziumvormig en mondt richting het water uit in de Piazzetta, de kleine tegenhanger die uitkijkt op San Giorgio Maggiore.
Wat te zien op het San Marcoplein
Basiliek van San Marco
De Basilica di San Marco is een italo-byzantijns mozaïekwonder. Binnen zie je duizenden vierkante meters goudkleurige mozaïeken en de Pala d’Oro. Let buiten op de vier paarden van San Marco: op de gevel staan replica’s; de antieke originelen bekijk je binnen in het museum van de basiliek.
Campanile di San Marco
Met zijn 98,6 m is de Campanile het baken van de stad. De toren stortte in 1902 in en werd “dov’era com’era” herbouwd en heropend in 1912. Neem de lift omhoog voor een panorama over daken, dromerige kanalen en de lagune. Locals noemen hem met liefde “el paròn de casa”.
Palazzo Ducale
Het Dogepaleis verbindt gotische elegantie met staatsmacht. Wandel door de zalen met staatsportretten, steek de Brug der Zuchten over en kijk terug naar het plein: de roze gevel met kantachtige bogen is het meest fotogeniek in het zachte ochtendlicht.
Torre dell’Orologio
Onder de blauwe sterrenhemel van het klokfront slaat de tijd op de Torre dell’Orologio. Bovenop slaan twee bronzen “Moren” de uren op de bel. Op Driekoningen en rond Hemelvaart schuifelen de Drie Koningen langs de Madonna: een charmant mechanisch ritueel dat je, als je het treft, niet vergeet.
Procuratie en Museo Correr
De noord- en zuidzijde worden gevormd door de Procuratie Vecchie en Procuratie Nuove, met op de westzijde de Ala Napoleonica. Hier begint het Museo Correr, waar je de geschiedenis van de republiek ontdekt tussen marmeren trappen, zalen en uitzicht op het plein.
Piazzetta en de twee zuilen
Loop richting de lagune en je passeert twee granieten zuilen: San Marco’s gevleugelde leeuw en San Teodoro met de draak. Vroeger vonden hier ceremoniën plaats en volgens de traditie breng je geen geluk over je heen door precies tussen de zuilen door te lopen. Kijk links naar de Molo voor het uitzicht op San Giorgio Maggiore.
Historische cafés
Onder de arcades proef je tijd in een kopje espresso. Caffè Florian opende in 1720 en mengt spiegels, rood pluche en een vleugje theater. Aan de overkant zit Gran Caffè Quadri, met wortels in 1638. De prijzen zijn hoger dan elders, maar het decor en vaak live muziek horen bij de ervaring.
Beleving: zo geniet je het meest
Kom ’s Morgens vroeg als het plein nog glanst van het schoonmaakwater en de stad wakker wordt. Of ga juist tegen zonsondergang, als de lantaarns aangaan en de Campanile lange schaduwen werpt. Ga even zitten op de rand van het plein, luister naar een orkestje en kijk hoe de kleur van de stenen verandert van lichtgrijs naar honing.
Praktische info
Kleding en toegang. Voor de basiliek bedek je schouders en knieën; grote tassen mogen meestal niet mee naar binnen. De Campanile heeft een lift en is doorgaans overdag geopend; bij harde wind of onweer kan hij sluiten.
Acqua alta. In de herfst en winter kan het plein bij hoge vloed tijdelijk onderlopen. Dankzij de MOSE-barrières blijft het tegenwoordig vaak droog, maar bij uitzonderlijke omstandigheden kunnen loopsteigers verschijnen. Waterdichte schoenen zijn in die maanden geen luxe.
Etiket. Voer geen duiven en respecteer de monumenten. Zitten op trappen of picknicken op het plein wordt ontmoedigd en kan beboet worden. Vraag vriendelijk als je bij een café met livemuziek wil luisteren zonder te bestellen; vaak hoort een stoel bij een drankje.
Hoe kom je op het San Marcoplein
Vaporetto. Lijnen 1 en 2 stoppen bij San Marco Vallaresso of San Zaccaria. Vanaf daar is het enkele minuten lopen onder de bomen van de Koninklijke Tuinen of langs de kade.
Te voet. Vanaf de Rialtobrug wandel je in circa 10-15 minuten door de Merceria, een lint van winkels dat rechtstreeks uitkomt op de klokkentoren.
Met de gondel? Leuk als ervaring, maar niet nodig om het plein te bereiken. Kies liever een kort tochtje in de rustige wijkjes erachter, waar het water de stenen bijna raakt.
Beste reistijd en momenten
Voorjaar en nazomer bieden vaak zacht licht en aangename temperaturen. In juli en augustus is het druk en warm; kom dan vroeg of juist na 18:00. In de winter is het stiller en krijg je vaak kristalheldere vergezichten over de lagune.
Leuke weetjes
Het San Marcoplein is het enige plein van Venetië dat “piazza” heet. De rest zijn “campi”, omdat het vroeger letterlijk velden waren. De paarden op de basiliek zijn kopieën; de antieke originelen staan binnen. En die twee bronzen figuren op de klok? De “Moren” die de uren slaan, al eeuwenlang.
Veelgestelde vragen
Hoeveel tijd heb je nodig?
Reken 2 tot 3 uur als je de basiliek, de Campanile en het Dogepaleis wil zien. Alleen flaneren over het plein kan in 30-60 minuten.
Kun je de wachtrij overslaan bij de basiliek?
Vaak wel met een tijdslot of gecombineerd ticket. In het laagseizoen volstaat soms vroeg komen. Tijden en opties wisselen per periode.
Is het plein toegankelijk met kinderwagen of rolstoel?
Ja, het plein is vlak en ruim. Let wel op tijdelijke loopsteigers bij acqua alta. De Campanile heeft een lift; in de basiliek zijn sommige zones minder toegankelijk.
Kort looprondje
Start bij San Marco Vallaresso, steek de tuin door en stap het plein op. Bezoek de basiliek, ga met de lift de Campanile op, drink een espresso bij Florian en eindig via de Piazzetta met uitzicht op San Giorgio. Simpel, maar perfect.
Samengevat
Het San Marcoplein is een prachtige mix van architectuur, ritme en licht. Met de tips hierboven beleef je het plein op jouw tempo: vroeg, laat, uitgebreid of juist kort. Eén ding is zeker: je komt hier altijd terug voor een tweede blik.