De Campanile del Bernascone is de statige klokkentoren naast de Basilica di San Vittore in hartje Varese. Met zijn 77,91 m zie je hem al van ver boven de daken uit steken. Dit is geen willekeurige toren: hij is hét herkenningspunt van de stad en vertelt je in steen de geschiedenis van Varese.
Wat is de Campanile del Bernascone?
De naam verwijst naar de architect Giuseppe Bernascone, bijgenaamd “il Mancino”. Hij tekende in de 17e eeuw de toren die bij de basiliek hoorde. De Campanile del Bernascone is dus de officiële klokkentoren van San Vittore, aan de Piazza San Vittore, midden in het historische centrum.
Je herkent de toren aan het spel van grijs graniet en rode baksteen. Lager oogt hij robuust, hoger wordt hij ranker en rijker gedecoreerd, met nissen, ramen en de klokken die de tijd aangeven.
Campanile del Bernascone: geschiedenis in vogelvlucht
De eerste steen werd gelegd in 1617. Bernascone ontwierp een elegante toren volgens de smaak van zijn tijd, met maniëristische lijnen. Na zijn overlijden ging de bouw trager; pas in de 18e eeuw kreeg de toren zijn definitieve vorm met een meer barokke bekroning, ontworpen door de broers Giulio en Giuseppe Baroffio. In 1773 was het werk klaar.
De toren maakte ook onrustige tijden mee. In 1859, tijdens de strijd in de regio, werden er op de zuidzijde kanonskogels afgevuurd. De inslagen zijn nog altijd zichtbaar en maken deel uit van het geheugen van de stad.
Onlangs kreeg de toren een welverdiende opknapbeurt. Een uitgebreid restauratieproject startte rond 2020 en werd in 2022 feestelijk afgerond, met aandacht voor metselwerk, steen en de toegankelijkheid binnenin. Het resultaat: de Campanile straalt weer zoals het hoort.
Waarom jij ‘m wilt zien
1) Iconisch silhouet Je voelt Varese zodra je de toren ziet. De combinatie van steen en baksteen, de klokplaten en de slanke top geven hem een heel eigen karakter.
2) Geluid van acht klokken De toren huisvest een klokkenensemble van acht bronzen klokken. Als ze samen klinken, vult de klank het hele centrum.
3) Bouwdetails Let op de dubbele tijdsaanduiding op de klokplaten: Romeinse cijfers 1-12 en, daarbinnen, in rood 13-24. En kijk naar de leeuwenkoppen en andere details hoog op de schachten.
Bezoek en praktische tips
Ligging De toren staat aan Piazza San Vittore, omringd door cafés en winkels. Je loopt zo door naar Corso Matteotti en de pleinen eromheen.
Toegankelijkheid De klokkentoren is meestal alleen van buiten te bezichtigen. Af en toe zijn er speciale openstellingen of rondleidingen. Wil je naar boven? Check vooraf bij het toeristenbureau van Varese of de parochie van San Vittore of er een bezoekmoment is.
Beste moment Op een heldere dag komt het contrast tussen graniet en baksteen het mooist uit op foto. In de zomermaanden is het hier levendig tot in de avond; in de winter hangt er een intieme, bijna filmische sfeer.
Respect Het plein en de basiliek zijn actieve geloofsplaatsen. Kleed je verzorgd en wees stil als er een dienst bezig is.
Ervaar de sfeer eromheen
Basilica di San Vittore Stap binnen voor fresco’s, altaren en een mix van stijlen die laat zien hoe de kerk door de eeuwen heen groeide. De toren en de kerk vormen een ensemble; je voelt het meteen.
Battistero di San Giovanni Achter de toren, half verscholen, staat het doopkapelletje met eeuwen geschiedenis. Klein van formaat, groots in betekenis voor de stad.
Aperitivo op het plein Pak een espresso in de ochtend of een spritz aan het eind van de middag. Vanaf het terras zie je hoe het licht de toren telkens anders kleurt.
Leuke weetjes en tradities
De 8 december is in Varese bijzonder. Rond het feest van de Onbevlekte Ontvangenis klimmen de brandweerlieden vaak naar de top om een lauwerkrans te plaatsen. Het is een ontroerend ritueel dat de band tussen stad en toren laat zien. Let wel: het is een traditie die niet elk jaar op exact dezelfde manier doorgaat.
Veel Varesini noemen de toren simpelweg “il Bernascone”. Je hoort die bijnaam in bars en bakkerijen net zo vaak als op het plein.
Fototips
Vanuit de hoek Zet de basiliek links en de toren rechts in beeld; zo zie je de verhouding tussen beiden. Als je een groothoek hebt, ga dan laag bij de kasseien staan voor een dramatisch perspectief.
Gouden uurtje ’s Avonds krijgt de granietgrijze huid een warme gloed. Ook de rode baksteen komt dan prachtig naar voren.
Combineren in Varese
Giardini Estensi Op korte loopafstand ligt dit park met barokke tuinen en fonteinen. Ideaal om even bij te komen.
Sacro Monte di Varese Zin in panorama’s? Trek de heuvel op naar het heiligdom en de kapellen. Hier legde Bernascone eerder al zijn handtekening met de aanleg van de beroemde processieweg.
Koffiepauze en dolci In de straten rond Piazza San Vittore vind je patisserieën voor cannoli, bignè of een stukje torta varesina. Perfect na je bezoek aan de toren.
Veelgestelde vragen
Kan ik de toren beklimmen?
Alleen bij speciale openstellingen. Informeer vooraf; reguliere openingstijden zijn er meestal niet.
Wat is de beste tijd van het jaar?
In de lente en herfst is het vaak zacht en helder. In de zomer is het levendig tot laat; in december hangt er rond 8 december extra sfeer door de tradities.
Is het gratis?
Je bekijkt de toren van buiten gratis. Voor eventuele rondleidingen of openstellingen kan een kleine bijdrage gevraagd worden.
Samengevat: waarom jij de Campanile niet overslaat
Omdat de Campanile del Bernascone het visitekaartje van Varese is. Je staat midden op een levendig plein, omringd door architectuur, verhalen en de klank van klokken. Neem je tijd, kijk omhoog en laat de stad je meenemen.