De Tempel van San Giovanni al Sepolcro is een kleine romaanse rotonde in het hart van Brindisi. Je stapt een rustige, ronde ruimte binnen waar stenen fluisteren over pelgrims, kruistochten en zeevaarders. Dit is zo’n plek die je in een half uur kunt zien, maar die nog lang in je hoofd blijft rondzingen.
Wat is de Tempel van San Giovanni al Sepolcro?
Ondanks het woord “tempel” is het in feite een cirkelvormige kerk uit de Normandische tijd, gebouwd in de 11e-12e eeuw. De plattegrond verwijst bewust naar de Heilig Grafkerk in Jeruzalem, een spiegel voor reizigers richting het oosten en een troost voor wie thuisbleef. De plek was verbonden aan de Canonici Regolari del Santo Sepolcro en later aan de Orde van Sint-Jan, wat de band met pelgrimsroutes verklaart.
Korte geschiedenis van de Tempel van San Giovanni al Sepolcro
De oudste documenten noemen de kerk al in de vroege 12e eeuw. In de eeuwen daarna wisselde het beheer, maar de band met het Heilig Graf bleef in naam en vorm zichtbaar. In 1489 gingen bezittingen van de kanunniken van het Heilig Graf over naar de ridders van Sint-Jan, een sleutelmoment in het verhaal van het gebouw. In de 18e eeuw werd de tempel zwaar getroffen door een aardbeving; veel fresco’s uit de 13e-14e eeuw gingen verloren, maar het karakter bleef.
Wat te zien in de Tempel van San Giovanni al Sepolcro
Het portaal vol symbolen
Voor je de deur doorgaat, neem even de tijd voor het romaanse portaal. In het boogveld en langs de stijlen zie je ranken, dieren en bijbelse verwijzingen. Let op de twee leeuwen aan de basis van de kolonnetten en op de figuren die verhalen over strijd, geloof en middeleeuwse verbeelding. Het is een steenboek dat je met je ogen leest.
De ronde ruimte en de zuilen
Binnen draagt een kring van acht zuilen de koepel en vorm je samen met andere bezoekers vanzelf een langzame, ronde route. Sommige kapitelen en steenblokken zijn hergebruikt uit oudere gebouwen, wat de plek die typische Zuid-Italiaanse gelaagdheid geeft. De omgang rond het middenschip maakt de rotonde intiem en monumentaal tegelijk.
Fresco’s die de tijd doorstaan
De wanden bewaren resten van middeleeuwse fresco’s: heiligen, een Madonna met Kind, scènes uit het lijdensverhaal. Ze zijn niet allemaal compleet of helder, maar juist dat gehavende maakt ze echt. Je ziet bijvoorbeeld meerdere voorstellingen van San Giorgio, en beschermheiligen die in de volksdevotie een concrete rol hadden.
Onder je voeten: een Romeinse domus
In het midden van de vloer is een ronde opening waardoor je sporen van een Romeinse domus ziet. Brindisi lag aan het einde van de Via Appia en die laag Romeinse geschiedenis zit hier letterlijk onder de middeleeuwen. Het is een klein venster op een ouder Brindisi, net onder je schoenen.
Waarom jij dit wilt zien
Omdat de Tempel van San Giovanni al Sepolcro compact is en toch rijk. Je krijgt romaanse architectuur, iconografie, een tastbare link met het Heilig Land en een snuf archeologie op één plek. Bovendien is de sfeer vaak verstild; een fijne pauze tussen de boulevard aan de haven en de drukte rond Piazza Duomo.
Praktische tips voor je bezoek
De tempel ligt in de oude binnenstad, aan Via San Giovanni al Sepolcro, dicht bij de kathedraal en de Romeinse zuilen. De toegang is meestal beperkt tot specifieke dagdelen; in de zomermaanden zijn er vaak langere openingstijden. Toegang is doorgaans laaggeprijsd of gratis voor bepaalde doelgroepen. Controleer ter plekke de actuele uren en eventuele rondleidingen bij het loket of infobord.
Beste tijd en sfeer
’s Ochtends valt het licht zacht binnen en is het vaak rustiger. In de namiddag kleurt de steen warm en komt het reliëf van het portaal mooi uit. In het hoogseizoen kan het drukker zijn rond de haven en de hoofdstraten, maar in de tempel blijft de toon meestal ingetogen.
Combineren in Brindisi
Maak er een mini-route van: start bij de Romeinse zuilen boven de haven, loop via Palazzo Granafei Nervegna naar Piazza Duomo met de kathedraal en het archeologisch museum, en duik daarna de tempel in. Zin in nog een romaanse parel? De nabijgelegen Chiesa di San Benedetto heeft een prachtige kloostergang.
Eten en drinken in de buurt
Na je bezoek plof je neer op een terras voor een espresso of een glas gekoelde rosato uit Salento. Voor een snelle hap zijn er focaccia en friselle; later op de dag wacht orecchiette met cime di rapa of verse vis aan de haven. Sluit af met een pasticciotto als zoete energieboost.
Handig om te weten
Het is een religieus monument: kleed je respectvol en raak geen fresco’s of reliëfs aan. De vloer kan op plekken ongelijk zijn en de doorgang is smal. Reizen met kinderen? Juist de ronde vorm en de leeuwen bij het portaal maken het verhaal van deze plek voor hen heel tastbaar.
Tips voor je foto
Maak buiten een foto schuin van voren om de ronde vorm en het portaal te vangen. Binnen werkt natuurlijk licht het best; zet je ISO wat hoger en hou rekening met het feit dat flitsen soms niet is toegestaan. Detailfans focussen op kapitelen en fresco-fragmenten.
Samengevat
De Tempel van San Giovanni al Sepolcro is klein, rond en onvergetelijk. Je ziet hier hoe Brindisi al eeuwen tussen West en Oost in ademt. Even binnenstappen is genoeg om de stad beter te begrijpen.
FAQ
Waar ligt de tempel precies?
In de oude stad van Brindisi, aan Via San Giovanni al Sepolcro, op korte loopafstand van Piazza Duomo en de haven.
Is er entree?
Er zijn vaak lage tarieven met kortingen voor jongeren en groepen; soms is de toegang gratis voor inwoners of kinderen. Prijzen en voorwaarden kunnen wijzigen.
Is de tempel nog in gebruik voor eredienst?
Nee, de rotonde is niet in gebruik als parochiekerk en is te bezoeken als historisch monument, vaak met rondleidingen of toezicht.