De basiliek van Sant’Abbondio in Como is zo’n plek waar je even stilvalt. Romaanse steen, twee slanke klokkentorens en een stille kloostertuin net buiten het centrum. Binnen wacht een verrassend intacte fresco-cyclus uit de vroege 14e eeuw. Ideaal voor wie het Comomeer wil combineren met kunst, rust en een vleugje middeleeuwen.
Wat is de basiliek van Sant’Abbondio?
Het gaat om een Romaanse basiliek die op de resten van een vroegchristelijke kerk uit de 5e eeuw staat. In de 11e eeuw werd het huidige gebouw opgetrokken en later toegewijd aan Sant’Abbondio, bisschop en patroon van Como. Vandaag vormt het complex met kerk, klooster en groene binnenplaatsen een stille enclave aan de Via Regina, op loopafstand van de binnenstad.
Waarom jij hier naartoe wilt
Rust en authenticiteit. Terwijl het aan het meer soms druk is, heerst hier kalmte. Je hoort voetstappen op steen, bladeren in de kloostergang, een bel die het uur slaat.
Kunst van dichtbij. De apsis is bedekt met kleurrijke fresco’s die scènes uit het leven van Christus vertellen. Je staat er bijna neus aan neus mee, zonder afzetlinten of drukte.
Architectuur met karakter. De sobere gevel en de dubbele klokkentorens geven de kerk een herkenbare skyline. Binnen zorgen granieten zuilen, kapitelen en Romaanse details voor die typische Lombardische sfeer.
Een snufje geschiedenis
Op deze plek stond al in de 5e eeuw een kerk, waarschijnlijk gewijd aan Petrus en Paulus. In de 9e eeuw krijgt het complex de band met Sant’Abbondio. In de 11e eeuw nemen benedictijnen de heropbouw ter hand; in 1095 wordt de nieuwe kerk ingewijd. Onder het hoogaltaar rusten relieken van de heilige, en in de basiliek zijn in totaal tal van bisschoppen van Como begraven. Eeuwen van vernieuwingen volgden, maar de Romaanse ziel bleef zichtbaar.
Wat je zeker wilt zien
De gevel en de twee torens
De buitenkant is sober en krachtig, met een strakke Romaanse gevel waarachter de twee torens oprijzen. Wandel een rondje om de apsis: de ramen van het koor hebben elegante versieringen en geven mooie fotomomenten met licht en schaduw.
Het interieur
Drie beuken, granieten zuilen en kapitelen met uiteenlopende vormen, van eenvoudig geometrisch tot rijk versierd. Kijk naar de vloer: inlegwerk markeert nog de contouren van de oudere, vroegchristelijke kerk die hier ooit stond.
De fresco’s in het koor
De trots van Sant’Abbondio is het grote fresco-programma uit de eerste helft van de 14e eeuw. In ringen en panelen ontvouwt zich het verhaal van Christus: van de geboorte tot de passie. Boven zie je een sterrenhemel; pigmenten geven de ruimte nog steeds een diepe gloed. Het werk wordt toegeschreven aan een anonieme meester die in Como actief was en duidelijk openstond voor nieuwe stijlen uit Midden-Italië.
Het klooster
Grenzend aan de kerk ligt het middeleeuwse klooster met arcades en gras. Het complex is zorgvuldig gerestaureerd en wordt tegenwoordig gebruikt door de Università degli Studi dell’Insubria. Overdag proef je er een ontspannen campus-sfeer; ’s Avonds is het er sereen.
Basiliek van Sant’Abbondio: praktische info
Ligging. De basiliek ligt aan de Via Regina, net buiten de oude stad. Vanaf de waterkant of het treinstation reken je op ongeveer 15 tot 20 minuten lopen, afhankelijk van je startpunt.
Opening en toegang. De kerk is doorgaans overdag open. Toegang is meestal gratis. Tijdens diensten of vieringen kan een deel van het koor niet toegankelijk zijn; respecteer de stilte.
Kleding en foto’s. Gepaste kleding is gewenst in een kerk. Foto’s zonder flits worden vaak toegestaan, maar ter plekke staat aangegeven wat mag.
Beste tijd. In het voorjaar en najaar heb je zacht licht en minder drukte. In de zomer kies je bij voorkeur de ochtend of late namiddag; in de winter is de lage zon prachtig in het schip.
Met kinderen. Kinderen vinden de torens en de verhalende fresco’s spannend. Vertel er een quizje bij: wie vindt de engelen, de koningen of het symbool van de evangelisten?
Architectuur in vogelvlucht
De Romaanse stijl herken je aan de ritmiek van bogen, het spel van licht in smalle vensters en de heldere plattegrond. De compositie met twee torens is zeldzaam in Lombardije en maakt de basiliek meteen herkenbaar. Binnen wisselen eenvoudige kapitelen af met rijkere motieven. Let op een enkele zuil in afwijkend marmer en op reliëfs die de overgang van sober naar decoratief mooi laten zien.
De fresco’s: kijken als een kunstkenner
Neem de tijd in het koor. Begin bij de boog naar de apsis: daar zie je een zegenende Christus met engelen. In de apsiskoepel staat een Deësis centraal, geflankeerd door Maria en Johannes de Doper. Lager lopen banden met scènes uit de Geboorte en uit de Passie. Staar even naar de stoffen, de schoenen, de blik van Maria of Petrus: die kleine details brengen de verhalen dicht bij je. Helemaal boven glinstert een sterrenhemel, traditioneel met blauw dat in het verleden soms met lapis lazuli werd aangezet.
Tips om je bezoek extra leuk te maken
Combineer met een stadswandeling. Loop van de basiliek via de oude stadspoorten richting het meer. Zo maak je een rustige boog van geschiedenis naar boulevard.
Koffie of lunch. In de straten rond de Via Regina vind je eenvoudige bars en bakkerijen. Een cappuccino voor of na je bezoek maakt het compleet.
Regendag-plan. Regent het? Des te beter. De stilte binnen en het matte licht op de fresco’s zijn dan op z’n mooist.
Veelgestelde vragen
Hoeveel tijd heb je nodig?
Reken op 30 tot 45 minuten voor de basiliek zelf. Met het klooster erbij en wat rondslenteren ben je makkelijk een uur zoet.
Is er entree of een rondleiding?
De toegang is meestal gratis. Rondleidingen worden af en toe aangeboden via lokale gidsen of evenementen; informeer bij het toeristenbureau van Como.
Kun je de torens beklimmen?
De torens zijn doorgaans niet open voor beklimming. Het beste uitzicht heb je buitenom, waar je de twee klokkentorens mooi in beeld krijgt.
Is de basiliek geschikt voor rolstoelen?
De toegang tot het schip is meestal drempelloos of laagdrempelig. Sommige zones van het klooster kunnen oneffen bestrating hebben. Vraag ter plekke naar de meest geschikte route.
Een beetje context voor liefhebbers
Vanaf de 9e eeuw raakte de plek nauw verbonden met Sant’Abbondio. In de 11e eeuw werd de kerk herbouwd door benedictijnen en kort daarna ingewijd. De fresco’s in het koor, uit de periode ca. 1315-1324, worden toegeschreven aan een anonieme meester die vaak Meester van Sant’Abbondio wordt genoemd. Het klooster werd later verschillende malen aangepast en gerestaureerd en huisvest nu delen van de universiteit. Dankzij die mix van sacraal en dagelijks leven voelt Sant’Abbondio vandaag levend en toegankelijk.
Jouw perfecte plan
Ga ’s ochtends voor rust en zacht licht. Bekijk eerst de basiliek, dwaal dan door het klooster en neem een koffie in de buurt. Sluit af met een wandeling terug naar het meer. Zo proef je Como in het klein: geschiedenis, kunst, en dat relaxte Noord-Italiaanse tempo.
Kort samengevat: Sant’Abbondio is de stilste schat van Como. Een Romaanse basiliek met karakter, fresco’s die verhalen vertellen en een kloostertuin waar je even blijft zitten. Precies de stop die jouw Comotrip compleet maakt.